Waarom zou je een speciale monochrome camera kopen als een gewone camera ook zwart-witfoto’s kan maken? Het is duurder, veel minder veelzijdig en bestemd voor een zeer kleine markt van gebruikers. Dat is de vraag die ik vaak hoor, en ik begrijp het. Maar ik zou betogen dat fotografie niet altijd draait om het meest efficiënte gereedschap, of de gemakkelijkste weg naar een eindresultaat.
Soms is de reis echt het belangrijkste deel van de ervaring, en als je van zwart-witfotografie houdt, lijkt een dedicated camera gewoon goed te passen. Leica is geen onbekende als het gaat om dit soort camera’s en heeft jarenlang kritiek gehoord van de sceptici — en terecht — dat hun niche-producten te duur zijn.
De enige andere firma die echt de sprong waagde, was Ricoh Pentax, en het is debatachtig of de K-3 III Monochrome een betekenisvolle impact heeft gemaakt. Ik had nooit gedacht dat die camera enorm goed zou verkopen, hoe leuk het ook was om mee te fotograferen, maar nu heeft Ricoh een dedicated black-and-white GR IV Monochrome camera gemaakt en het bedrijf lijkt het deze keer wel goed te hebben gedaan… voor het grootste deel: de prijs van $2.200 zal moeilijk te slikken zijn.
Ricoh GR IV Monochrome Review: How It Feels
Ik moet wat context geven omdat ik de baseline Ricoh GR IV-camera al heb beoordeeld, en in dit artikel geef ik alleen een korte samenvatting. De GR IV Monochrome ziet er en voelt vrijwel identiek aan als de oorspronkelijke GR IV, met uitzondering van de witte letters van de originele en de kleurfilterarray boven de sensor. De GR IV is 2 mm dunner dan de GR III, waardoor hij zeer goed in een zak past en Ricoh heeft teruggekeerd naar de knopindeling van de GR II. Ik geef deze opstelling de voorkeur en prijs Ricoh ervoor dat ze dit hebben gedaan. Met slechts 9,24 ounces (272 gram) is de GR IV ongelooflijk draagbaar.
Je krijgt twee bedieningsdraaiknoppen met aanpasbare drukknoppen geïntegreerd, evenals een verticale plus- en min-balk, die goed werkt voor belichtingsregeling. De modus-draaiknop is eenvoudig te gebruiken en vergrendelt; alle bedieningselementen zijn strak vormgegeven zodat ze niet vast blijven zitten aan kleding wanneer de camera in een zak wordt opgeborgen. De grip ligt prettig in de hand en de hele camera is met één hand te bedienen. Jammer genoeg betekent ditzelfde strakke ontwerp dat er geen zoeker aanwezig is, dus zul je afhankelijk zijn van het miljoenen-punt achterkantpaneel, of je kunt een optische zoeker los in de hotshoe plaatsen. Deze opstelling werkt verrassend goed, aangezien de Ricoh GR IV een vaste 28 mm full-frame gezichtsveld-lens met een f/2.8-lensopening gebruikt.
Ricoh heeft de stofafdichtingen rondom de lensbarrel vernieuwd, wat helpt bij stof rondom de sensor, en er is ook een optie voor een filteradapter die rondom de lensvatting past. Ricoh heeft de batterijduur in de GR IV-serie verhoogd tot ongeveer 250 opnames volgens CIPA-norm. Er is ook circa 53 GB aan intern geheugen, dus een extra kaart is niet per se nodig. Als je toch extra opslag wilt, kijk je echter naar de kleinere microSD-kaarten.
Ricoh GR IV Monochrome Review: How It Shoots
De 18,3 mm f/2.8-lens is vernieuwd ten opzichte van de vorige modellen en biedt over het algemeen betere scherpte, met meer detail richting de hoeken van het kader. Ik vond de close-up-prestaties van deze nieuwe lens erg goed en de algehele scherpteverbeteringen, plus ik geef de voorkeur aan een vaste 28 mm-veld van full-frame-equivalentie op een zakcamera. Je krijgt ook een betere beeldstabilisator in de camera, die nu ongeveer zes stops belooft. Alles aan het GR IV-platform voelt gewoon een beetje sneller en strakker dan voorheen.
Echter, al deze functies zijn al bekend uit de basis GR IV-camera, dus de echte verandering zit in de nieuwe 26-megapixel-sensor die geen kleurfilterarray heeft op de GR IV Monochrome. De camera die ik testte was een versie uitgerust met firmwarefinale, dus we zijn beperkt in wat we kunnen zeggen over de beeldkwaliteit, maar dit is wat we wél weten:
Wanneer je overschakelt naar een monochrome sensor, boek je altijd duidelijke verbeteringen in de algehele beeldkwaliteit. Er zal minder schaduwruis zijn en betere prestaties bij hoge ISO, die vaak tot wel een volle stop beter kunnen zijn. Ik merkte zeker minder ruis en betere details dan bij de standaard GR IV met een zwart-wit-profiel, maar we zullen dit verder testen zodra we definitieve eenheden hebben. Hoe dan ook is er een voordeel aan het hebben van een dedicated monochrome camera, wat black-and-white fotografen zullen waarderen.
Ricoh heeft ook zes nieuwe monochrome profielen toegevoegd, variërend van meer dramatisch contrast tot zeer zachte en tonale profielen die beter passen bij fel licht. Je krijgt ook een paar aangepaste profielen zodat je je eigen recepten kunt maken, en het Ricoh RAW-bestandsformaat is altijd DNG, zodat ze later gemakkelijk te bewerken zijn.
Ik vond vooral de toevoeging van een fysieke rode filter fijn, die ongeveer twee stops aan licht weghoudt en je een dramatischer uitziende opname geeft. Blauwe luchten en groenblijvers worden donkerder, en warme kleuren zullen neigen te oplichten. Ik gebruikte vroeger vaak een donker oranje of rode filter bij het fotograferen van analoog zwart-wit film en vond dit een mooie verbetering op de Ricoh. Dit betekent dat de ND-filter die we normaal gesproken zouden hebben, niet meer beschikbaar is, maar je kunt altijd een filteradapter gebruiken en je eigen filters toevoegen. Ricoh heeft ook de elektronische sluiterlimiet verhoogd tot 1/16000 seconde, zodat je op deze manier licht kunt beperken zonder ND-filters te gebruiken.
Ricoh GR IV Monochrome Review: Latest and Greatest
Ik ben gevallen voor de basis GR IV op basis van de vele quality-of-life-verbeteringen. Het is een populaire camera die waarschijnlijk elke unit zal verkopen die Ricoh kan leveren. Dit is ook een lijn camera’s die ongetwijfeld in de toekomst vele verschillende iteraties zal kennen, zoals de populaire HDF-filterversie. Dit is echter ook de eerste monochrome GR-camera, en het is zeker tijd. We hebben meer alternatieven nodig voor de Leica Q3- en M-reeks Monochrom-camera’s, die natuurlijk extreem duur zijn.
Dit brengt ons bij de kern van het belangrijkste vraagstuk dat tegen de GR IV Monochrome-camera staat: hij is duur. Niets is zo duur als Leica M of Q, maar de prijs van $2.200 voor de GR IV Monochrome vertegenwoordigt een premie van $700 ten opzichte van het standaardmodel. De rechtvaardiging, vermoed ik, is dat deze camera al een zeer begeerde niche-product is, met een relatief klein doelpubliek, en zelfs tegen deze prijs zal hij waarschijnlijk volledig uitverkopen.
Toch stelt het nog steeds een grote drempel voor degenen die hem willen proberen, waardoor het lastig is de extra kosten te rechtvaardigen ten opzichte van de standaard GR IV. Ik wil absoluut de monochrome versie voor mezelf hebben, maar ik kan de extra kosten absoluut niet rechtvaardigen. Gelukkig voor Ricoh zijn er ongetwijfeld genoeg potentiële kopers die dat wel kunnen.
Are There Alternatives?
Zoals eerder aangegeven zal de hoofdconcurrentie die afkomstig zijn van de oorspronkelijke GR IV komen, wat Ricoh in een benijdenswaardige positie plaatst. Zelfs de standaard GR IV is behoorlijk duur, maar in vergelijking ziet het er uit als een absolute koopje.
Should You Buy It?
Ik zou nog steeds zeggen ja, om twee hoofdredenen. Dit vertegenwoordigt een leuke en de moeite waard aankoop voor een toegewijde zwart-witfotograaf, op dezelfde manier waarop ik de anders onpraktische M11 Monochrom zou aanbevelen. En er is simpelweg niets anders op de markt dat zo’n fraaie monochrome beeldkwaliteit combineert met zo’n capabel en ultracompacte behuizing.
