Nagenoeg elke fotograaf kent Micro Four Thirds, maar wat met Four Thirds? Ontwikkeld door Olympus en Eastman Kodak vijf jaar vóór Micro Four Thirds, was dit DSLR-formaat kortstondig, vervangen door de spiegelloze Micro Four Thirds-camera’s en -lenzen. Gordon Laing van Cameralabs heeft een blik geworpen op een baanbrekende Four Thirds DSLR, de Olympus E-1, 23 jaar na zijn debuut.
Bij zijn lancering in eind 2003 was de Olympus E-1 werkelijk baanbrekend. Hoewel het niet de meest performante digitale camera op de markt was, was het de allereerste digitale SLR die een lensvatting en formaat bood die exclusief voor digitaal was ontworpen. Canon en Nikon, hoewel in 2003 al toegewijd aan digitale SLR’s, gebruikten hun lensmonturen die ontwikkeld waren voor film-SLR’s.
Hoewel de Four Thirds-sensormaat, ongeveer 18 x 13,5 millimeter, tegenwoordig betrekkelijk klein is nu full-frame camera’s heel gebruikelijk zijn, in 2003 was deze nieuwe sensormaat niet veel kleiner dan de zeer gangbare APS-C-dslr’s op de markt. Bijvoorbeeld, de Canon EOS D30 die slechts een paar jaar eerder werd geïntroduceerd, had een CMOS-sensor van 22,7 x 15,1 millimeter.
Een kleinere, digitaal-only sensor betekende dat Olympus gebruik kon maken van speciaal ontworpen, compactere lenzen die niet de full-frame beeldcirkel van een 35mm-filmcamera hoefden te dekken. Hoewel Canon en Nikon lenzen specifiek voor APS-C digitale camera’s ontwikkelden, gaf het Four Thirds-systeem de voorkeur aan relatief compacte camera’s en lenzen.
Laing kreeg een Olympus E-1-kit in handen voor slechts een paar honderd dollar, een fractie van de launchprijs van meer dan $2.000, wat tegenwoordig omgerekend zo’n $4.000 zou zijn. Ondanks dat het een camera van 23 jaar oud is, zorgt de tank-achtige bouwkwaliteit van de E-1 ervoor dat het niet moeilijk is om gebruikte exemplaren te vinden die in zeer goede staat verkeren.
De 5-megapixel Four Thirds-sensor was competitief voor zijn tijd, maar, zoals Laing opmerkt, kan hij zijn leeftijd vandaag laten zien, vooral als de gebruiker moet inzoomen. Het kan ook worstelen in uitdagende lichtomstandigheden, vooral in gedimde omstandigheden. Desalniettemin kan de goed gebouwde camera geweldige foto’s maken in de juiste handen, zoals die van Laing, en hij genoot er grondig van om deze vintage digitale camera eens uit te proberen.
Ondanks dat Four Thirds een kortstondig camerasysteem was, had Four Thirds wel wat juwelen, zoals Laing opmerkt, waaronder de Olympus E-400 uit 2006. Het was de laatste uit het systeem met een CCD-sensor en het was ook een uitzonderlijk compacte, lichte DSLR. Tot op de dag van vandaag blijft het een gewilde camera onder liefhebbers van digitale fotografie.
De Four Thirds-system hield niet lang stand. Nadat Olympus en Panasonic in 2008 het Micro Four Thirds-systeem aankondigden en de eerste camera’s het daaropvolgende jaar uitbrachten, hield Four Thirds nog wat langer stand. Er waren minder dan 20 Four Thirds-camera’s in totaal, voornamelijk van Olympus, hoewel Panasonic en Leica ook betrokken raakten. Het laatste model, de Olympus E-5, arriveerde in 2010. Olympus maakte zijn Four Thirds-lenzen echter pas officieel stop in 2017.
Nog meer geweldig vintage digitale camerainhoud vind je op het YouTube-kanaal Dino Bytes van Gordon Laing.
