Nu is mijn mening, zij het niet zo schreeuwerig, wat genuanceerder, maar ik sta nog steeds achter die uitspraak uit de titel. Want hoewel adembenemende luchten mij hebben aangetrokken tot landschapsfotografie, hebben ze ook mijn ontwikkeling en groei tegengehouden.
In feite, door de lucht volledig uit je beelden te sluiten, leg je sterkere, betekenisvollere composities vast. Laten we erin duiken.
The Allure of Sunrises and Sunsets
Opgegroeid aan de zuidkust van NSW werd ik aangetrokken tot landschapsfotografie door grote, gedurfde luchten boven wereldberoemde zeegezichten, zoals Bombo Quarry en Cathedral Rocks.
Ik stond vroeg op om prachtige zonsopgangen boven de oceaan te aanschouwen. En ik bleef laat op om zonsondergangen een gouden gloed over de bergen te zien werpen. Ik jaagde op deze lichtfestivals. Rusteloos.
Ik volgde de hoek van de zon door het jaar heen. Ik voorspelde de bewolking voor de week. Ik keerde ochtend na ochtend terug naar hetzelfde punt.
Allen om een grotere, gedurfdere zonsopgang dan gisteren vast te leggen.
En in de vroege dagen van Instagram deelde ik deze lichtshows met de wereld. De feedback-loop van vind-ik-leuks, reposts en vlam-emoji’s beloonde en versterkte dit. Dus zocht ik naar epischere luchten, spectaculaireere onweerswolken.
In die vroege jaren werd ik extreem gefocust op adembenemende luchten. Het land stond hoogstens op de achtergrond. In het ergste geval maakte ik het land tot silhouet — of liet ik het helemaal buiten beeld.
The Curse of Colorful Skies
Sindsdien ben ik blij te kunnen melden dat ik mijn definitie van landschapsfotografie heb uitgebreid voorbij een ‘knallende zonsondergang’.
Naarmate ik groeide als fotograaf, werd ik niet alleen waardevoller in nieuwsgierige landvormen en subtielere scènes. Ik werd actief wantrouwig ten opzichte van kleurrijke luchten om drie redenen:
- Ze zijn te helder. Indrukwekkende zonsondergangen lopen het risico om je hele scène te domineren. Ze schreeuwen om de aandacht van de kijker. Ze dragen zo’n visuele zwaarte dat ze afleiden van het landschap dat je probeert te tonen.
- Ze zijn generiek. Kleurrijke wolken zijn uitwisselbaar. Afgezien van zeldzame formaties, zou elke hemel in Californië of Kazachstan boven Cradle Mountain kunnen hangen, hier in Australië.
- Ze zijn makkelijk. Ja, op de grond staan wanneer een lucht explodeert kan veel onderzoek en inspanning kosten. Maar je compositie opbouwen rondom een gedurfde lucht in het bovenste derde deel van je afbeelding? Dat is de laaghangende vrucht als het gaat om het vormgeven van een landschapsscène.
Dit alles mag misschien als eerste-wereldproblemen klinken; de klassieke Simpsons-meme “old man yells at cloud” lijkt hier treffend. Laat ik duidelijk zijn: kleurrijke zonsondergangen zijn welverdiende beloningen van planning en toewijding aan het ambacht.
Als iemand die tientallen keren dezelfde zeestapels bij Cathedral Rocks heeft bezocht, blijf ik de deugden van het najagen van ideale omstandigheden net zo belangrijk vinden als iedereen.
Landschapsfotografen zouden de heldere luchten wél moeten nastreven om scènes op hun best te laten uitkomen. Maar die jacht mag niet ten koste gaan van je artistieke potentieel.
De prijs (die ik heel goed ken) is dat door je te fixeren op (of te hopen op) bepaalde elementen die samenkomen, je andere – net zo indrukwekkende en vaak mogelijk betekenisvollere – elementen over het hoofd kunt zien die er al zijn.
Schittering kan verblinden. En landschapsfotografie gaat veel verder dan wachten tot de wolken in kleur ontploffen.
When the Sky Isn’t the Limit
Door niet te fixeren op zonsondergangen, verwijder je vooringenomen ideeën die je creativiteit verankeren. Je begint de kleinere scènes om je heen te zien en te waarderen.
Sinds ik mijn bewustzijn voor landschappen zoals ze zijn heb geopend, kan ik beter de essentie van een omgeving bepalen en de bepalende details ervan vastleggen in een frisse belichting.
Voor mij is dat een van onze kernopdrachten als kunstenaars: een spotlight richten op ideeën die anderen over het hoofd hebben gezien of als vanzelfsprekend beschouwen.
Het fotograferen buiten het gouden uur heeft mijn fotografie en uitdrukking op verschillende manieren verrijkt:
- Het maken van meer doordachte composities: Ik laat kleurrijke luchten niet langer de richting bepalen van mijn afbeeldingen. Nu vormen scènes zonder lucht nog steeds enkele van mijn meest opvallende en sterke composities.
- Het fotograferen van een breder scala aan licht: De meest levendige wolken kunnen zo 20 minuten voor zonsopkomst verschijnen – maar deze ‘hoogtepuntkleur’ laat het landschap vaak saai en vormloos achter. Nu fotografeer ik net zo graag een reeks daglichtscene’s in schaduw, tegenlicht of diffuus helder bewolkt licht.
- Het maken van meer persoonlijke beelden: Door kleinere scènes te kaderen, heb ik afbeeldingen gemaakt die een betere weergave zijn van mijn ervaring. Het zijn wat ik die dag opmerkte en waar ik mij jaren later nog steeds met plezier aan herinner.
- Vormen in het landschap benadrukken: Wanneer de lucht niet langer de show steelt, kan ik effectiever vormen, texturen en kenmerken in de omgeving uitlichten. Deze subtielere details zijn vaak visueel interessanter dan generieke gouden vergezichten.
Het land terugbrengen in landschappen
Ik blijf gefascineerd door prachtige lichtshows, dus dit is verre van een oproep om zonsondergangen helemaal te negeren.
Maar mijn fotografiereis — van het najagen van luchten tot het vertragen voor kleinere scènes — heeft me bevrijd van nauwe zienswijzen die mijn creativiteit beperkten. Het heeft me geleid om de natuur met meer aanwezigheid te ervaren en scènes met meer overweging te componeren (zowel groots als intiem).
Als je het herkent, nodig ik je uit om landschappen binnen te gaan met minder vooraf gevormde verwachtingen. Om jezelf uit te dagen voorbij het gouden uur. Om de lucht volledig uit je frame te sluiten. Kies voor evenwicht boven gedurfd.
Door verder te gaan dan zonsondergangen kan jouw fotografie een rijkere uitdrukking worden van jouw potentieel als kunstenaar. En je beelden zullen een betekenisvollere weergave zijn van landschappen zoals ze werkelijk zijn — niet slechts toevallige lichtshows.
Of niet. Ik zal hier nog steeds tegen de wolken schreeuwen.
Over de auteur: Mitch Green is een Australische landschaps- en natuurfotograaf. Hij is te vinden via zijn website, op Instagram of wandelend door de wildernis van Tasmanië. De hier geuite meningen zijn uitsluitend die van de auteur.
